---
title: "GZIP-compressie: wat gzip is en hoe het werkt"
description: "GZIP-compressie is een methode waarmee een webserver tekstbestanden verkleint voordat hij ze naar de browser stuurt."
canonical: https://www.keurigonline.nl/begrippenlijst/gzip-compressie
last_modified: 2025-12-18
---

[Terug naar begrippenlijst](https://www.keurigonline.nl/begrippenlijst)

# GZIP-compressie

GZIP-compressie is een methode waarmee een webserver tekstbestanden verkleint voordat hij ze naar de browser stuurt.

GZIP-compressie is een techniek waarmee de webserver HTML, CSS, JavaScript en andere tekstbestanden inpakt voordat hij ze verstuurt, waarna de browser ze weer uitpakt. Er gaan zo veel minder bytes over de lijn. Gzip is een bestandsformaat en een programma tegelijk, en gebruikt het compressie-algoritme Deflate.

Bij elk verzoek meldt de browser met de header Accept-Encoding welke formaten hij begrijpt. Kiest de server voor gzip, dan zet hij Content-Encoding: gzip in het antwoord. Tekst laat zich goed inpakken, omdat dezelfde woorden en codes steeds terugkomen: een HTML-pagina van 115 kB wordt met gzip bijvoorbeeld 16 kB. Afbeeldingen, audio en video zijn al gecomprimeerd, dus die kun je beter niet nog eens inpakken.

Naast gzip bestaat Brotli, een nieuwer formaat dat tekst meestal nog iets kleiner maakt. Moderne browsers ondersteunen allebei, en de server kiest per verzoek een formaat dat de browser aankan. Gzip blijft daarbij de terugvaloptie voor oudere software.

Op je hosting comprimeert LiteSpeed tekstbestanden automatisch met gzip of Brotli, ook de pagina's die PHP of WordPress aanmaakt. Je hoeft daar zelf niets voor in te stellen. Controleren doe je in de ontwikkelaarstools van je browser. Open het tabblad Netwerk, laad de pagina opnieuw en zoek bij de antwoordheaders van het eerste verzoek naar Content-Encoding.

## Geschiedenis

Jean-loup Gailly en Mark Adler brachten gzip op 31 oktober 1992 uit als vrije vervanger van het Unix-programma compress, waarvan het algoritme LZW onder patenten viel ([Wikipedia](https://en.wikipedia.org/wiki/Gzip)). Gailly ontwierp het bestandsformaat en schreef het programma, Adler het gedeelte dat bestanden weer uitpakt.

Belangrijke mijlpalen:

- **31 oktober 1992:** Eerste publieke versie van gzip
- **Mei 1996:** [RFC 1952](https://datatracker.ietf.org/doc/html/rfc1952) beschrijft het gzip-bestandsformaat
- **Mei 1996:** [HTTP/1.0 (RFC 1945)](https://datatracker.ietf.org/doc/html/rfc1945) noemt gzip als manier om de inhoud van een antwoord te coderen
- **Juli 2016:** [RFC 7932](https://datatracker.ietf.org/doc/html/rfc7932) beschrijft Brotli, het nieuwere alternatief van Google

## Bronnen

1. **IETF (1996)** - [RFC 1952: GZIP file format specification version 4.3](https://datatracker.ietf.org/doc/html/rfc1952)
2. **MDN Web Docs** - [gzip compression](https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Glossary/gzip_compression)
3. **MDN Web Docs** - [Compression in HTTP](https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/HTTP/Guides/Compression)
4. **LiteSpeed Technologies** - [Compression in LiteSpeed Web Server](https://docs.litespeedtech.com/lsws/cp/cpanel/compression/)
5. **Chrome for Developers** - [Enable text compression](https://developer.chrome.com/docs/lighthouse/performance/uses-text-compression)

## Gerelateerde artikelen

Hosting 22 jun 2026

[VPS performance optimaliseren: tips die je direct toepast](https://www.keurigonline.nl/blog/vps-performance-optimaliseren-tips)

`worker_connections 1024` is het maximum aantal verbindingen per worker. Op een 4-core VPS geeft dit 4.096 gelijktijdige verbindingen. `use epoll` activeert het efficiëntste Linux-I/O-event model. `multi_accept on` laat elke worker meerdere verbindingen tegelijk accepteren in plaats van één per iteratie.

### Compressie met Gzip en Brotli

Gzip-compressie verkleint HTML-, CSS- en JavaScript-bestanden met 50 tot 70%.[\[7\]](https://vps.do/how-to-speed-up-your-vps-caching-swap-and-kernel-tuning-for-maximum-performance/) Het is de snelste overdrachtswinst met de laagste CPU-kost per verzoek:

```nginx
gzip on;
gzip_vary on;
gzip_proxied any;
gzip_comp_level 6;
gzip_types text/plain text/css text/xml application/json
           application/javascript application/xml+rss text/javascript;

```

SEO 18 jun 2026

[Core Web Vitals optimalisatie: checklist voor LCP, INP en CLS](https://www.keurigonline.nl/blog/core-web-vitals-optimalisatie)

**Tip:** Begin met een nulmeting in Google Search Console. Pak daarna één metriek per keer aan: LCP eerst, want daar zit de grootste winst. Één metriek volledig verbeteren is effectiever dan alle drie tegelijk halfslachtig aanpakken.

Voor technische lezers die server-level caching en compressie willen instellen als structureel onderdeel van hun optimalisatieaanpak: onze gids met [20 .htaccess-snippets voor snellere websites](https://www.keurigonline.nl/blog/20-htaccess-code-snippets-voor-snellere-websites) geeft kant-en-klare configuraties voor gzip-compressie, browser caching en meer.

## Veelgestelde vragen over Core Web Vitals

### Zijn Core Web Vitals een officieel rankingsignaal in Google?
