--- title: "Wat is WHOIS? Uitleg en betekenis | Keurig Online" description: "WHOIS is een protocol en database waarmee je kunt opzoeken wie de eigenaar is van een domeinnaam of IP-adres." canonical: https://www.keurigonline.nl/begrippenlijst/whois last_modified: 2025-12-18 --- [Terug naar begrippenlijst](https://www.keurigonline.nl/begrippenlijst) # WHOIS WHOIS is een protocol en database waarmee je kunt opzoeken wie de eigenaar is van een domeinnaam of IP-adres. WHOIS (uitgesproken als "who is") is een query-en-response protocol waarmee je kunt opzoeken wie de eigenaar is van een domeinnaam, IP-adres of autonoom systeem. Het protocol maakt het mogelijk om databases van internetregisters en registrars te bevragen en levert de informatie in een voor mensen leesbaar formaat. WHOIS wordt wereldwijd gebruikt door domeinbeheerders, cybersecurity professionals, juridische instanties en iedereen die transparantie zoekt over domeineigenaarschap. Het WHOIS-systeem werkt via een gedistribueerd netwerk van databases die worden beheerd door domeinregistrars en regionale internetregisters (RIRs). Wanneer je een WHOIS-query uitvoert via een command-line tool of webinterface, wordt je vraag doorgestuurd naar de juiste WHOIS-server voor dat specifieke domein of IP-bereik. De server reageert met gestructureerde informatie uit zijn database. Voor .nl-domeinen bijvoorbeeld, is SIDN (Stichting Internet Domeinregistratie Nederland) verantwoordelijk voor de WHOIS-server whois.domain-registry.nl. Een typisch WHOIS-record bevat informatie zoals de naam en contactgegevens van de registrant (domeineigenaar), administratieve en technische contactpersonen, de registrar die het domein beheert, registratie- en verloopdatums, en naamservers die het domein hosten. Voor IP-adressen toont WHOIS vaak de organisatie die het adresbereik toegewezen heeft gekregen, het land, en contactgegevens voor misbruikmeldingen. Deze informatie is essentieel voor technisch beheer, juridische procedures en het aanpakken van misbruik. Sinds de invoering van de AVG (GDPR) in mei 2018 is de zichtbaarheid van persoonlijke gegevens in WHOIS-records drastisch beperkt. Veel registrars verbergen nu persoonlijke informatie van natuurlijke personen om te voldoen aan privacywetgeving, waarbij alleen e-mailadressen van contactpersonen zichtbaar blijven. Bij SIDN bijvoorbeeld, worden bij particuliere registranten alle registrantgegevens volledig geredacteerd. Daarnaast bieden veel registrars WHOIS privacy services aan waarbij proxy-contactgegevens worden getoond in plaats van de echte eigenaarsinformatie, waarmee domeinhouders hun privacy kunnen beschermen zonder hun rechten op het domein te verliezen. ## Geschiedenis WHOIS ontstond in de vroege jaren 1970 toen [Elizabeth Feinler](https://en.wikipedia.org/wiki/Elizabeth_Feinler) en haar team bij het Network Information Center (NIC) op Stanford Research Institute een directory service opzetten voor het ARPANET. Het systeem maakte het mogelijk om informatie op te vragen over gebruikers, hosts en netwerken in het vroege internet. Het NICNAME/WHOIS protocol werd voor het eerst formeel gedocumenteerd in RFC 742 (1977), met verdere specificaties in RFC 812 (1982) door Ken Harrenstien en Vic White. In de jaren 1980 en 1990 groeide het internet exponentieel, en daarmee ook de complexiteit van WHOIS-systemen. Verschillende regionale internetregisters (RIRs) zoals RIPE NCC (Europa), ARIN (Noord-Amerika) en APNIC (Azië-Pacific) ontwikkelden hun eigen WHOIS-databases voor IP-adresbeheer. Met de commercialisering van het internet en de groei van domeinnaamregistraties, werd WHOIS een essentieel hulpmiddel voor domeinbeheer en geschillenbeslechting. Belangrijke mijlpalen in de ontwikkeling van WHOIS: - **1982:** [RFC 812](https://datatracker.ietf.org/doc/html/rfc812) introduceert de eerste WHOIS-specificatie door Ken Harrenstien en Vic White - **1985:** [RFC 954](https://datatracker.ietf.org/doc/html/rfc954) herziet het NICNAME/WHOIS protocol - **1994:** SIDN opgericht als beheerder van het .nl-domein in Nederland - **2004:** [RFC 3912](https://datatracker.ietf.org/doc/html/rfc3912) publiceert de huidige WHOIS Protocol Specification - **2013:** ICANN introduceert RDAP (Registration Data Access Protocol) als moderne opvolger - **2018:** GDPR treedt in werking, wat grote impact heeft op publieke beschikbaarheid van WHOIS-gegevens - **2019-heden:** Voortdurende discussies tussen ICANN, registrars en privacy-autoriteiten over gelaagde toegang tot WHOIS-data De toekomst van WHOIS ligt in de migratie naar RDAP (Registration Data Access Protocol), een modernere RESTful API-gebaseerde standaard die betere authenticatie, autorisatie en gestructureerde data ondersteunt. RDAP is ontworpen om de tekortkomingen van WHOIS aan te pakken, zoals gebrek aan internationalisering, beveiliging en machine-leesbare output, terwijl het tegelijkertijd voldoet aan hedendaagse privacyvereisten. ## Bronnen 1. [RFC 3912 - WHOIS Protocol Specification (IETF)](https://datatracker.ietf.org/doc/html/rfc3912) 2. [WHOIS - Wikipedia](https://en.wikipedia.org/wiki/WHOIS) 3. [WHOIS Resources - ICANN](https://www.icann.org/resources/pages/whois-2018-01-17-en) 4. [Whois - SIDN (Netherlands Domain Registry)](https://www.sidn.nl/en/whois) 5. [Uitleg Whois - SIDN](https://www.sidn.nl/en/nl-domain-name/explanation-whois) 6. [RFC 812 - NICNAME/WHOIS (1982)](https://datatracker.ietf.org/doc/html/rfc812) 7. [Less info about private registrants visible in Whois - SIDN](https://www.sidn.nl/en/news-and-blogs/less-info-about-private-registrants-visible-in-whois-) 8. [ICANN and the Whois: no more admin-c? - SIDN](https://www.sidn.nl/en/news-and-blogs/icann-and-the-whois-no-more-admin-c) ## Gerelateerde artikelen Beveiliging 18 jun 2026 [WDRP-mail van Bnamed ontvangen? Zo zit het met NIS2](https://www.keurigonline.nl/blog/wdrp-en-nis2) Beide mails zijn een direct gevolg van de Europese NIS2-richtlijn, die per **17 oktober 2024** voor alle EU-lidstaten van kracht werd.[\[2\]](https://www.sidn.nl/nieuws-en-blogs/nederlandse-nis-2-conceptwet-gepubliceerd) De timing van de uitrol per extensie verschilt, `.de` was als eerste aan de beurt. KeurigOnline informeert klanten proactief en handelt de administratie via Bnamed af. ## Wat is WDRP (en wat is RDRP)? **WDRP** staat voor *WhoIs Data Reminder Policy*. Het is een jaarlijkse herinneringsmail van de registrar met een overzicht van de geregistreerde houdergegevens: naam, e-mailadres, telefoonnummer en postadres. Je wordt gevraagd onjuistheden door te geven. Als alles klopt, hoef je niets te doen. WDRP bestond al jaren als ICANN-verplichting voor generieke topleveldomeinen (`.com`, `.net`, `.org` en honderden andere gTLDs). Landextensies (ccTLDs) vielen daar tot voor kort buiten, NIS2 verandert dat. DNS 17 dec 2025 [10 beste DNS test tools in 2026](https://www.keurigonline.nl/blog/beste-dns-test-tools-2026) Een moderne, overzichtelijke DNS lookup tool. NSLookup.io toont alle records van een domein in een duidelijke interface. **Belangrijkste functies:** - Alle DNS record types in één overzicht - Educatieve uitleg per record type - WHOIS informatie - Website-to-IP lookup - Propagatie checker **Prijs:** Volledig gratis. **Beste voor:** Snel alle DNS records van een domein bekijken. **Score: ★★★★☆** DNS 10 dec 2025 [DNS problemen oplossen: de complete gids voor debugging](https://www.keurigonline.nl/blog/dns-problemen-oplossen) ### NXDOMAIN: domein niet gevonden NXDOMAIN betekent dat het domein niet bestaat in DNS. Oorzaken: - **Typfout** — Dubbel-check de spelling van het domein - **Domein verlopen** — Check de registratie op [SIDN WHOIS](https://www.sidn.nl/whois) (voor .nl) - **Propagatie nog bezig** — Nieuwe domeinen kunnen tot 48 uur duren - **NS records ontbreken** — De nameservers zijn niet (correct) ingesteld bij de registrar