Je winkelwagen is leeg
Producten die je toevoegt, verschijnen hier.
De AI-markt is geen level playing field. Het is een winner-takes-all battlefield waarin één speler zo dominant is geworden dat de rest nauwelijks zichtbaar is.
2025 was het jaar waarin kunstmatige intelligentie definitief mainstream werd. Maar terwijl ChatGPT de wereld domineerde, vochten Claude, Gemini, Perplexity en Grok om de tweede plaats. Een datagedreven analyse van de AI-revolutie in Nederland.
Samenvatting: AI-markt Nederland 2025
ChatGPT domineert de Nederlandse AI-markt met 7,48 miljoen maandelijkse zoekopdrachten - 12x meer dan Gemini (601K), 42x meer dan Claude (176K). De concurrentie groeit wel: Gemini +467%, Grok +2.037%, maar ChatGPT blijft synoniem met "AI". Voor 2026: verwacht consolidatie, niet fragmentatie.
Definitie: De AI-revolutie 2025 verwijst naar de massale adoptie van Large Language Models (LLMs) zoals ChatGPT, Claude en Gemini door consumenten en bedrijven. In Nederland groeide het zoekvolume naar AI-tools met 50-400% ten opzichte van 2024.
De AI-markt is geen level playing field. Het is een winner-takes-all battlefield waarin één speler zo dominant is geworden dat de rest nauwelijks zichtbaar is in de Nederlandse zoekdata.
Met data van DataForSEO hebben we het volledige jaar 2025 geanalyseerd om te begrijpen: wie wint de AI-race? En belangrijker: waarom?
Dit is geen oppervlakkige vergelijking, maar een diepgaande analyse van zoektrends, gebruikersgedrag, model releases en strategische positionering. Want achter elke grafiek zit een verhaal over wat Nederlanders echt willen van AI.
Onderzoeksmethode en bronnen
Alle data is verzameld via DataForSEO API
KeurigOnline zegtAPI

De harde waarheid: ChatGPT heeft een gemiddelde zoekinteresse van 75. Gemini scoort 7, Claude 5, Perplexity en Grok beiden 2.
Dit is geen concurrentie. Dit is dominantie.
Methodologie opmerking: Deze analyse gebruikt gecombineerde zoekvolumes voor merken met meerdere varianten (bijv. "Gemini" + "Google Gemini" + "Gemini AI") om een accuraat beeld te geven van werkelijk gebruik.
Laten we dit in perspectief plaatsen: ChatGPT wordt gemiddeld 7,48 miljoen keer per maand gezocht in Nederland. Gemini (alle varianten gecombineerd) haalt ~601.000 zoekopdrachten, Claude ~176.000, en Perplexity ~131.000.
Dat zijn verschillen van respectievelijk 12x, 42x, en 57x. Dominantie? Absoluut. Maar geen monopolie.
Waarom is dit verschil zo extreem? Drie factoren spelen een rol:
Maar de vraag is niet óf ChatGPT domineert - dat is duidelijk. De vraag is: kan een concurrent deze voorsprong ooit nog inhalen?
Tip: Voor bedrijven die nu kiezen: begin met ChatGPT voor consumer-facing toepassingen (daar zitten je gebruikers), maar evalueer Claude voor interne developer tools en Gemini voor Google Workspace integraties.
Bron: DataForSEO Google Trends API & Keyword Search Volume API, Nederland 2025
ChatGPT's zoekinteresse is geen rechte lijn. Het is een verhaal van seizoensgebonden gebruik en nieuwscycli:
32-33 - mensen zijn op vakantie62-76 wanneer professionals weer aan het werk gaan78-93 - studenten gebruiken AI voor thesis en scripties92-93 - start academisch jaar, nieuwe semester, nieuwe AI-adopters100 - de absolute piek van het jaarNovember piek: ChatGPT bereikt een perfecte score van 100. Dit patroon - studenten die thesis schrijven, professionals met deadline druk - laat zien dat AI nu integraal onderdeel is van werk en studie. Niet een experiment, maar een noodzaak.
Terwijl de meeste LLMs in de schaduw van ChatGPT opereren, komt Google Gemini het dichtst in de buurt. Met ~601.000 gecombineerde zoekop drachten per maand ("Gemini" + "Google Gemini" + "Gemini AI") is het de enige die echt volume laat zien.
Dat is nog steeds slechts 8% van ChatGPT's volume, maar het is 8x meer dan je zou denken als je alleen naar "Google Gemini" kijkt (60.500 zoekopdrachten).
De belangrijkste doorbraak gebeurde in september 2025, toen het zoekvolume explodeerde van 450.000 naar 1,22 miljoen - een stijging van 170%:
Wat verklaart deze explosie?
Waarom doet Gemini het relatief beter?
Maar hier is het kritische punt: die spike was tijdelijk. Het volume stabiliseert rond 1 miljoen in oktober-november. De interesse was er, maar de retentie is nog steeds beperkt vergeleken met ChatGPT's stabiele dominantie.
De meest indrukwekkende groeicijfers komen van Grok, Elon Musk's AI-chatbot geïntegreerd in X (voorheen Twitter):
8.100 zoekopdrachten per maand165.000 zoekopdrachten per maand2.037% (20x) in één jaarWat maakt Grok's groei bijzonder?
Ten eerste: Elon Musk's platform advantage. Iedereen met een X Premium-abonnement krijgt automatisch toegang tot Grok. Dit is distribution at scale.
Ten tweede: Edgy branding. Waar ChatGPT "veilig" en "corporate" is, positioneert Grok zich als "rebellious" en "uncensored". Dit spreekt een specifieke demografische aan.
Ten derde: Real-time X data. Grok heeft toegang tot alle tweets en kan daardoor actueler antwoorden geven dan concurrenten.
De releasecyclus: Grok-1 (open source maart 2024), Grok-1.5 (maart 2024), Grok-2 (augustus 2024 met image generation). Elke release bracht nieuwe gebruikers.
Technische prestaties: Bij de lancering in augustus 2024 scoorde Grok-2 hoger dan Claude 3.5 Sonnet én GPT-4-Turbo op de LMSYS Chatbot Arena leaderboard, een competitieve benchmark voor AI-modellen. Dit toont aan dat de groei niet alleen marketing is - de technologie is competitief.
Maar let op de cijfers: met een gemiddelde van ~74.000 maandelijkse zoekopdrachten over het hele jaar is Grok nog steeds 1% van ChatGPT's volume. De oktober-piek van 165K laat zien wat mogelijk is, maar consistente retentie moet nog bewezen worden. Groei is indrukwekkend, maar dominantie is het niet.
Bron: DataForSEO Google Trends API & Keyword Search Volume API, Nederland 2025
Hier is een paradox: Claude wordt door veel developers en tech professionals beschouwd als technisch superieur aan ChatGPT. Langere context windows (200K tokens vs ChatGPT's 128K), betere reasoning, minder hallucinaties.
En toch: ~176.000 gecombineerde zoekopdrachten per maand ("Claude" + "Claude AI" + "Claude Code" + "Anthropic") versus ChatGPT's 7.480.000. Dat is slechts 2,4% van ChatGPT's volume.
Waarom blijft Claude een niche speler?
Anthropic (het bedrijf achter Claude) heeft een developer-first strategie. Ze focussen op API-toegang voor bedrijven, niet op consumer marketing. Het resultaat? Technisch sterke product, maar geen brand awareness.
ChatGPT daarentegen heeft miljarden geïnvesteerd in consumer marketing, PR, en partnerships. Ze zijn overal: in het nieuws, op social media, in podcasts.
Claude heeft geen equivalent van Microsoft (die ChatGPT in Bing en Office integreert), geen equivalent van Google (die Gemini overal in stopt), geen equivalent van Elon Musk's X-platform.
Claude is een standalone website. Je moet er actief naar toe navigeren. Dat is een enorme friction in vergelijking met concurrenten die al geïntegreerd zijn in tools die mensen dagelijks gebruiken.
B2B vs B2C succes
Anthropic's revenue komt voornamelijk van enterprise API-klanten - bedrijven die Claude in hun eigen producten integreren. Deze gebruikers zoeken niet naar "Claude" op Google, ze gebruiken het via een andere interface.
Concrete voorbeelden uit 2024: Amazon's Q2 earnings rapporteerden dat bedrijven als AXA, DoorDash, Nasdaq, SAP, Thomson Reuters, Workday en Zendesk nieuwe applicaties bouwden op Claude 3.5 Sonnet via Amazon Bedrock. Geen van deze eindgebruikers zoekt naar "Claude" - ze gebruiken het via deze bedrijven.
Dit verklaart de gap tussen kwaliteitsperceptie en marktaandeel: Claude wordt veel gebruikt in enterprise contexten, maar minder direct gezocht door consumenten. Met een interest score van 5 (versus ChatGPT's 75) en ~176K gecombineerde zoekopdrachten (2,4% van ChatGPT's volume), heeft Claude wel degelijk een aanwezigheid - maar voornamelijk in professionele en developer circles.
De Claude paradox: Technisch superieur volgens veel developers, significant enterprise adoption via Amazon Bedrock, maar slechts 2,4% van ChatGPT's consumentenzoekopdrachten. Dit is het verschil tussen B2B en B2C succes.
Bron: DataForSEO Keyword Search Volume API, Nederland 2025
Perplexity vertegenwoordigt een fundamenteel andere visie op AI: niet als chatbot, maar als AI-powered search engine. Gelanceerd in december 2022 door Aravind Srinivas (ex-OpenAI), biedt het gesummariseerde antwoorden met bronvermelding in plaats van conversaties.
Met ~131.000 gecombineerde maandelijkse zoekopdrachten ("Perplexity" + "Perplexity AI") bevindt Perplexity zich in een interessante positie: groter dan Grok (74K), vergelijkbaar met Claude (176K), maar veel kleiner dan Gemini (601K) en minuscuul vergeleken met ChatGPT (7,48M). In 2024 voegde Perplexity shopping features en enterprise versies toe, maar dit leidde niet tot explosieve groei in Nederlandse zoekvolumes.
Het concept is briljant: waarom door 10 Google-resultaten klikken als AI je direct een antwoord kan geven? Maar er zijn drie obstakels:
Mensen zijn gewend aan Google. 25 jaar van conditionering is moeilijk te doorbreken. Google zoeken is muscle memory.
Perplexity vraagt gebruikers om een fundamentele gedragsverandering: van "ik zoek links" naar "ik vraag antwoorden". Dat is een mentale shift die tijd kost.
Bij Google zie je de bronnen en beslis je zelf welke betrouwbaar zijn. Bij Perplexity vertrouw je de AI om die beslissing voor je te maken.
In een tijdperk van AI-hallucinaties en misinformatie is dat een grote vraag aan gebruikers.
Google introduceerde in mei 2024 hun AI Overviews (voorheen SGE - Search Generative Experience) - AI-gegenereerde samenfattingen bovenaan search results. Dit is een direct antwoord op Perplexity's bedreiging.
Waarom naar Perplexity.ai gaan als Google hetzelfde biedt in je normale zoekresultaten? Voor de gemiddelde gebruiker is er weinig reden om te switchen.
Perplexity's niche: Met ~131.000 gecombineerde maandelijkse zoekopdrachten heeft Perplexity een loyale user base gevonden - voornamelijk researchers, studenten, en tech professionals die betere antwoorden willen dan Google's AI Overviews bieden. Quality over quantity.
Bron: DataForSEO Keyword Search Volume API, Nederland 2025
Als we kijken naar relatieve groeipercentages (Google Trends Interest Scores) in plaats van absolute cijfers, ontstaat er een ander beeld:
| LLM | Dec 2024 | Nov 2025 | Groei |
|---|---|---|---|
| Gemini | 3 | 17 | +467% |
| Grok | 1 | 3 | +200% |
| Claude | 2 | 4 | +100% |
| Perplexity | 1 | 2 | +100% |
| ChatGPT | 64 | 100 | +56% |
Gemini laat de meest explosieve relatieve groei zien (+467%), gevolgd door Grok (+200%). ChatGPT groeit "slechts" 56% in relatieve interesse, maar in absolute cijfers betekent dat een toename van ~2,5 miljoen zoekopdrachten per maand - meer dan alle concurrenten gecombineerd.
Belangrijke nuance: Deze cijfers tonen relatieve groei in zoekinteresse, niet absolute volumes. Gemini's 467% groei brengt het naar 601K zoekopdrachten - nog steeds 12x kleiner dan ChatGPT's 7,48M.
Als deze trends doorzetten:
Bron: DataForSEO Keyword Search Volume API, Nederland 2025
Beyond de namen van LLMs is er een interessant patroon in gerelateerde zoekopdrachten:
22.200 maandelijkse zoekopdrachten: Mensen zoeken naar het concept, niet per se naar merken590 zoekopdrachten: Zeer weinig mensen zoeken actief naar alternatieven50 zoekopdrachten: Praktisch niemand vergelijkt optiesDit vertelt een verhaal: Nederlanders zijn niet bezig met AI-shopping. Ze kennen ChatGPT, ze gebruiken ChatGPT. Alternatieven zijn niet op hun radar.
Voor concurrenten is dit het moeilijkste probleem: mensen zoeken niet eens naar je omdat ze niet weten dat je bestaat.
Opvallend: "GPT-4" wordt slechts 6.600 keer per maand gezocht. Dit betekent dat de overweldigende meerderheid van ChatGPT-gebruikers niet eens weet welk model ze gebruiken.
Ze gebruiken het gewoon. Het model, de technologie, de versie - allemaal irrelevant voor de gemiddelde gebruiker. Ze willen antwoorden, geen technische specs.
Dit is slecht nieuws voor concurrenten die denken dat "betere technologie" genoeg is. Spoiler: dat is het niet.
Bron: DataForSEO Keyword Search Volume API, Nederland 2025
Een van de meest interessante vragen: leiden nieuwe model releases tot search spikes?
De data suggereert: ja, maar niet altijd.
ChatGPT bereikte zijn absolute piek (100 interest score) in de derde week van november. Deze piek valt in het patroon van back-to-school en einde van het jaar momentum - studenten die thesis schrijven, professionals die jaar-end projecten afronden.
Context: GPT-4 Turbo werd gelanceerd in april 2024, dus de november-piek is niet direct gelinkt aan een model release, maar aan seizoensgebonden gebruik gecombineerd met groeiende adoptie.
Gemini's 506% zoekvolume toename in september correleerde direct met:
Maar: De spike was niet duurzaam. Oktober daalde alweer naar 201K. Hype is makkelijk, retentie is moeilijk.
Claude 3.5 Sonnet werd op 20 juni 2024 gelanceerd - een major technical achievement met verbeterde reasoning en langere context windows. De initiële response? Een tijdelijke spike in zoekinteresse (van score 3 naar 42), maar deze viel binnen weken terug naar baseline (~4).
Dit patroon herhaalde zich bij de geüpdatete versie op 22 oktober 2024 (met baanbrekende "computer use" capabilities): een korte spike, gevolgd door een terugval. Claude weet interest te genereren bij techneuten, maar converteert dit niet naar sustained mainstream adoption.
Waarom? Geen consumer marketing. Geen PR blitz. Alleen blog posts op anthropic.com die de gemiddelde Nederlandse gebruiker nooit bereiken.
Dit bewijst wat we al vermoedden: technical excellence ≠ market success.
Let op: Technologie alleen wint niet
Wil je zelf AI-trends en zoekgedrag analyseren? Deze professionele tools bieden de data die je nodig hebt:
DataForSEO levert alle data die je in dit artikel hebt gezien. Hun API-suite omvat:
Onmisbaar voor data-driven marketing en competitor analysis.
Google Trends is gratis en perfect voor quick comparative analyses. Gebruik de "Compare" feature om meerdere LLMs naast elkaar te leggen en seizoenspatronen te identificeren.
SimilarWeb geeft website traffic data die search volume complementeert. Zie hoeveel mensen direct naar ChatGPT.com, Claude.ai, of Perplexity.ai gaan.
Als je een AI-gerelateerde website runt, is Google Search Console essentieel. Track welke AI-gerelateerde queries traffic naar je site brengen.
ChatGPT is veruit de populairste AI chatbot in Nederland met 7,48 miljoen maandelijkse zoekopdrachten. Dit is 12x meer dan de nummer twee (Gemini met 601.000) en 42x meer dan Claude (176.000). ChatGPT heeft deze dominantie opgebouwd door first-mover advantage, sterke brand recognition, en het feit dat de naam synoniem is geworden met "AI chatbot" in het algemeen.
ChatGPT (OpenAI) is de mainstream keuze met de grootste gebruikersbasis en beste integraties (Microsoft). Claude (Anthropic) is technisch sterk met langere context windows (200K tokens) en wordt vooral door developers en enterprises gebruikt. Gemini (Google) is geïntegreerd in Google's ecosysteem en gratis toegankelijk voor iedereen met een Google-account. Qua technische prestaties zijn de verschillen klein, maar qua marktpositie is ChatGPT dominant.
Technisch gezien heeft Claude voordelen: langere context windows (200K vs 128K tokens), minder hallucinaties volgens veel developers, en sterke reasoning capabilities. Echter, "beter" hangt af van je use case. Voor dagelijks gebruik en breed toegankelijke features wint ChatGPT door betere integraties en een grotere community. Voor enterprise en developer toepassingen is Claude vaak de voorkeur vanwege technische superioriteit.
Grok (xAI/Elon Musk) toont de snelste groei: van 8.100 naar 165.000 zoekopdrachten per maand, een stijging van 2.037% in één jaar. Gemini groeit ook sterk met +467% in relatieve zoekinteresse. Deze groei komt door platform-integraties (Grok in X/Twitter, Gemini in Google Search) en niet door standalone marketing.
Perplexity is geen chatbot maar een AI-powered zoekmachine. In plaats van een conversatie krijg je direct een samengevat antwoord met bronvermelding. Met ~131.000 maandelijkse zoekopdrachten in Nederland heeft het een niche gevonden bij researchers en studenten die betere antwoorden willen dan Google's AI Overviews. Het groeit langzamer omdat het vraagt om gedragsverandering: van "links zoeken" naar "antwoorden vragen".
Op korte termijn (2025-2026): nee. ChatGPT's voorsprong van 12-57x in zoekvolumes is te groot. Op langere termijn zijn er drie routes: (1) Platform-integratie zoals Grok in X, (2) Enterprise-focus zoals Claude via Amazon Bedrock, of (3) Nieuwe use cases ontwikkelen zoals Perplexity's AI search. Niemand zal ChatGPT frontaal verslaan in de consumer markt - de strijd is om niches en B2B.
Voor algemeen gebruik: ChatGPT (grootste community, meeste integraties). Voor development en enterprise: Claude (technisch sterk, goede API). Voor Google Workspace gebruikers: Gemini (naadloze integratie). Voor research: Perplexity (bronvermelding). Advies: leer meerdere platforms kennen, maar investeer primair in ChatGPT integraties omdat daar je gebruikers zijn.
AI-modellen kunnen nog steeds hallucineren (onjuiste feiten presenteren als waar). Claude scoort hier beter dan ChatGPT volgens developer feedback. Voor belangrijke beslissingen: verifieer altijd met primaire bronnen. Perplexity helpt hierbij door bronnen direct te tonen. In 2025 is AI betrouwbaar genoeg voor drafts, brainstorming en eerste onderzoek, maar niet voor juridische, medische of financiële eindoordelen.
Na een jaar van data-analyse is de conclusie ongemakkelijk duidelijk: ChatGPT heeft gewonnen.
Niet omdat het technisch het beste is. Niet omdat het de meeste features heeft. Maar omdat het first-mover advantage, brand recognition, en distribution power heeft gecombineerd op een manier die concurrenten simpelweg niet kunnen matchen.
Voor concurrenten zijn er drie viable strategieën:
Grok's 20x groei komt van embedden in een existing platform (X). Concurrenten die geen standalone app willen zijn, maar integreren in tools die mensen al gebruiken, kunnen succesvol zijn.
Claude bewijst dat je consumer-onzichtbaar kunt zijn en toch winstgevend. Als je product goed genoeg is, betalen bedrijven ervoor - ze zoeken er alleen niet naar op Google.
Perplexity probeert een nieuw probleem op te lossen in plaats van ChatGPT te kopiëren. Dit is risicovol maar potentieel high-reward.
De realiteit: consolidatie. De AI-markt zal niet fragmenteren in 10 gelijke spelers. Het wordt winner-takes-most, met een paar niche players die overleven door specialisatie.
AI-strategie 2026 in 4 stappen
Voor bedrijven betekent dit: investeer in ChatGPT integration. Het is de veiligste bet. Claude en Gemini als fallback, maar ChatGPT is where your users are.
Voor developers betekent dit: leer meerdere LLM APIs. Vendor lock-in is gevaarlijk, maar ChatGPT negeren is commerciële zelfmoord.
Voor marketers betekent dit: SEO voor AI-antwoorden wordt belangrijker dan SEO voor Google. Als ChatGPT jouw content niet citeert, ben je invisible voor een groeiend segment van internet users. Lees ook onze gids over gratis SEO tools om je vindbaarheid te verbeteren.
Final thought: We zijn getuige van de snelste technology adoption in de menselijke geschiedenis. ChatGPT ging van 0 naar 100 miljoen gebruikers in 2 maanden. Dat is sneller dan internet, sneller dan smartphones, sneller dan social media.
De vraag is niet meer "Will AI change everything?" - het is "How fast will it happen?"
De data suggereert: sneller dan je denkt.
Data verzameld: december 2025. Alle zoekvolumes zijn specifiek voor Nederland.